Z wizytą u harcerzy – Ełk 25.11.2022 r.

Na zaproszenie Ks. dr hm. Tadeusza Białousa proboszcza parafii pw. Św. Jana Pawła II w Ełku oraz harcerzy z 1 Parafialnej Wielopoziomowej Drużyny Harcerskiej „Quo Vadis ” gościliśmy w tamtejszej harcówce .Wizyta miała charakter edukacyjno-poznawczy. Członkowie naszej GRH ubrani w mundury z epoki, zapoznali zgromadzonych tam harcerzy z historią 9 Pułku Strzelców Konnych z Grajewa. Nasi rekonstruktorzy zaprezentowali uzbrojenie i wyposażenie polskiego strzelca konnego z okresu kampanii wrześniowej 1939 roku. Brać harcerską , interesowała głównie oporządzenie i broń, którą mieli okazje osobiście dotknąć. Nie zabrakło też pytań związanych z codziennym życiem kawalerzystów w przedwojennym Grajewie. Były też rozmowy na temat działalności rekonstruktorskiej naszej GRH.
Ta niecodzienna lekcja historii odbyła się w ramach projektu „Uczymy Patriotyzmu” organizowanego przez Fundację Zdumienie współfinansowanego ze środków ministra Edukacji i Nauki.

Powrót

Wielki test wiedzy o historii Grajewa” – 20 XI 2022 r.

W niedzielę 20 listopada w sali widowiskowej GCK odbył się po raz trzeci „Wielki test wiedzy o historii Grajewa” wzorowany na formule telewizyjnej „Wielkich testów o …”. Do udziału w teście zgłosiło się 63 uczestników (młodzież ucząca się do 20 roku życia). Ich zadaniem była odpowiedź na 35 pytań konkursowych. Ponieważ obchodzimy w tym roku 80. rocznicę likwidacji grajewskiego getta (XI 1942 r.), to właśnie historii społeczności żydowskiej naszego miasta dotyczyła znaczna część pytań. W pierwszej kolejności liczyły się prawidłowe odpowiedzi, ale jak się okazało, czas ich udzielania za pomocą pilotów był równie ważny.

Wszyscy uczestnicy wykazali się nie byle jaką znajomością zagadnień, których dotyczyły pytania. Jednak zwycięzcami tegorocznej edycji testu okazali się:

I MIEJSCE – Gerard Małaszuk – nagroda 2.000 zł
II MIEJSCE – Zuzanna Chodnicka – nagroda 1.500 zł
III MIEJSCE – Michał Szymanowski – nagroda 1.000 zł

Nagrody laureatom wręczali Prezes Towarzystwa Przyjaciół 9 PSK w Grajewie – Andrzej Aleksandrowicz oraz Dyrektor GCK – dr Tomasz Dudziński. Dodatkowo wśród uczestników testu zostały rozlosowane pakiety upominków ufundowane organizatorów.

WSZYSTKIM SERDECZNIE GRATULUJEMY I ZAPRASZAMY W PRZYSZŁOŚCI

Organizacja testu była współfinansowana ze środków Miasta Grajewo w ramach współpracy samorządu z organizacjami pozarządowymi w oparciu o zapisy Ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.

Organizatorzy:
Towarzystwo Przyjaciół 9 PSK w Grajewie
Grajewskie Centrum Kultury
Grajewska Izba Historyczna
Miasto Grajewo

 

Powrót

104 rocznica Odzyskania Niepodległości – Grajewo – Tama 11.11.2021

Narodowe Święto Niepodległości członkowie Towarzystwa Przyjaciół 9 PSK i GRH 9 PSK uczcili biorąc udział w uroczystościach rocznicowych zorganizowanych w Grajewie. Końcowym elementem tych uroczystości było złożenie wiązanek kwiatów pod Pomnikiem Niepodległości . Po zakończeniu oficjalnych obchodów przed Urzędem Miasta, udaliśmy się pod Obeliskiem ku czci Żołnierzy 9 Pułku Strzelców Konnych im. Gen. K. Pułaskiego i 9 Pułku Strzelców Konnych Armii Krajowej w Parku Miejskim przy ul. Wojska Polskiego oraz na grajewski cmentarz parafialny, gdzie znajduje się grób trzech członków POW rozstrzelanych przez Niemców w 1918 r. Składając w tych miejscach wiązankę kwiatów i zapalając symboliczny znicz , uczciliśmy pamięć żołnierzy 9 PSK i grajewskiego POW , poległych w walkach o niepodległość naszej Ojczyzny.
W tym roku braliśmy również udział w uroczystościach odsłonięcia odnowionego pomnika poświęconego poległym w bitwie 9 Pułku Strzelców Konnych Armii Krajowej z Niemcami w rejonie Osowe Grzędy. Pomnik ten znajdujący się w miejscowości Tama, powstał z inicjatywy społeczności grajewskiej 38 lat temu w 40 rocznicę wspomnianej bitwy. Był on hołdem oddającym cześć żołnierzom Armii Krajowej 9 PSK, którzy walczyli za wolność naszej ojczyzny .
CHWAŁA BOHATEROM Exclamation

Powrót

Pożegnanie Dowódcy 2 Batalionu Zmechanizowanego – 14.10.2022

14-go października br. w Giżycku miała miejsce uroczystość pożegnania dotychczasowego dowódcy 2 Batalionu Zmechanizowanego im. 9 PSK wchodzącego 15 Giżyckiej Brygady Zmechanizowanej pana pułkownika Mariusza Gawrysia, który został przeniesiony do jednostki w Braniewie na szefa sztabu. Równocześnie na stanowisko dowódcy Batalionu został oficjalnie mianowany pan major Mariusz Wojtczyk, który z dniem 17-go października otrzyma awans na stopień podpułkownika.
Minęły niespełna 2 lata współpracy z pułkownikiem Gawrysiem i już czas na kolejne rozstanie, ale otrzymaliśmy zobowiązanie, że pan pułkownik dalej pozostaje honorowym członkiem naszego Towarzystwa i będzie starał się uczestniczyć w przedsięwzięciach organizowanych przez Towarzystwo. Nowy dowódca został zobowiązany, by zapoznał się z historią 9 Pułku Strzelców Konnych (wsparty odpowiednią lekturą od Towarzystwa) i również obiecał aktywnie włączyć się we współpracę z Towarzystwem w ramach Koła Przyjaciół przy 2 Batalionie.
Dotychczasowemu Dowódcy Batalionu jak i nowo powołanemu życzymy sukcesów na nowych stanowiskach służbowych oraz dalszej owocnej współpracy z Towarzystwem Przyjaciół 9 PSK w Grajewie.

 

Powrót

Wilno 1939 w Suwałkach – 24.09.2022

„ Wilno 1939” to kolejny po „Krew na bruku .Grodno 1939” efekt naszej współpracy z Fundacją Joachima Lelewela, której Prezesem jest Pan Piotr Kosiński. Tym razem nasze drogi zeszły się w Suwałkach na klimatycznej ulicy Gałaja, która odpowiednio udekorowana miała wprowadzić licznie zgromadzonych widzów w przedwojenne czasy II Rzeczpospolitej na kresach wschodnich.. Rekonstruktorzy z Polski i Litwy wcielając się w postacie żołnierzy polskich i sowieckich , przedstawili widowisko, które miało być próbą odtworzenia wydarzeń z 17 września 1939 roku jakie miały miejsce w Wilnie w czasie próby obrony tego kresowego miasta przed wkroczeniem Armii Czerwonej.
Pan Piotr Kosiński tak opisuje tamte dni:
Obrona Wilna trwała dwa dni. Siły obrońców miasta liczyły ponad 7 tys. uzbrojonych ludzi z 14-16 działami oraz 4-6 armatkami plot. 40 mm i ponad setką karabinów maszynowych. Dowódcą Obszaru Warownego „Wilno” był ppłk Tadeusz Podwysocki, ale wydaje się, że przybyły do Wilna dwa dni później zastępca dowódcy Okręgu Korpusu III (Grodno) płk dypl. Jarosław Okulicz-Kozaryn faktycznie kierował obroną. Obaj byli przekonani, że miasto powinno stawić opór jednostkom Armii Czerwonej, gdy te nadciągną.
W godzinach południowych 18 września dowódca OK III gen. bryg. Józef Olszyna-Wilczyński przekazał juz rozkaz, aby w razie nacisku na Wilno wojsk sowieckich wycofać się na Litwę. Rozkaz ten wywołał mieszane uczucia w dowództwie obrony Wilna i wprowadził chaos w zamierzeniach obronnych.
Sowieckie czołgi podeszły pod miasto 18 września w godzinach 16.00 – 17.00. Doszło do walk. Polskie działa zniszczyły samochód pancerny, ale poniosły straty w ludziach. Po prawie dwóch godzinach walki czołgi się wycofały. Także inne sowieckie oddziały zostały powstrzymane w rejonie wiaduktu kolejowego, wileńskiego lotniska i stacji kolejowej. Próby podejścia do Mostu Zielonego wzdłuż rzeki Wilii ulicami Antokolską i Senatorską zakończyły się niepowodzeniem za przyczyną polskiej milimetrowej armatki przeciwpancernej. Walki trwały też przy cmentarzu na Rossie.
Czołgi dotarły do ulicy Zawalnej, a potem ruszyły ulicami Jagiellońską i Wileńską w kierunku Mostu Zielonego. Tutaj napotkały gęsty ogień placówki OPL (cekaemy przeciwlotnicze) oraz niewielkiego pododdziału żołnierzy i ochotników, wśród których walczył uczeń wileńskiego gimnazjum – Ryszard Andrys-Jankowski. Według jego relacji placówka uszkodziła 3 czołgi, z których jeden zatarasował jezdnię Mostu Zielonego, zniechęcając Sowietów do dalszych nocnych prób opanowania mostu.
O świcie 19 września do walki o Wilno ruszyły wszystkie siły pancerne wroga, ściągnięte pod to miasto. Walki trwały do południa. Jeszcze o godzinie 14.00 w rejonie Mostu Zielonego Polacy zniszczyli samochód pancerny BA-10. Według źródeł sowieckich ich straty w walkach o Wilno wyniosły: 13 zabitych (w tym 3 oficerów starszych i 3 oficerów młodszych), 24 rannych, zniszczonych 5 czołgów BT – 7 oraz samochód pancerny BA – 10, oraz 3 samochody pancerne uszkodzone. O uszkodzonych czołgach nie wspomniano.
Część obrońców Wilna rozproszyła się po rodzinnych domach, część przekroczyła granicę litewską, inni toczyli jeszcze walki na pograniczu litewsko-polskim, przedostając się później na Litwę bądź dostając się do niewoli. Ale byli i tacy, którzy transportem kolejowym dotarli do Grodna, biorąc udział w jego obronie.
Fundacja Joachima Lelewela zrealizowała projekt dzięki wsparciu programu Niepodległa i przy współpracy z Muzeum Okręgowym w Suwałkach .

Powrót

Sprzątanie Grajewa – 1.10.2022

W dniu wczorajszym odbyło się sprzątanie Grajewa zorganizowane przez 2 Grajewską Drużynę Harcerską „Zielona Skra”. Towarzystwo nasze wsparło harcerzy pomocą techniczną i organizacyjną. W imprezie wzięło udział ponad 60 osób, w tym byli również włodarze naszego Miasta. Dopisała piękna pogoda. Wspólne sprzątanie, wspólna zabawa i na koniec harcerskie ognisko z harcerskim śpiewem ukoronowało udaną imprezę.

 

Powrót

83 rocznica Bitwy pod Domanowem -13.09.2022

13 września 1939 roku to pamiętna data w dziejach 9 pułku strzelców konnych z Grajewa. Wtedy to w okolicach wsi Domanowo doszło do największej bitwy kampanii wrześniowej, stoczonej przez żołnierzy 9 PSK z doborowymi jednostkami niemieckimi. Rozpoczęła się ona o godz. 9 natarciem Niemców od strony Brańska. Godzinę później nastąpił kolejny atak od strony Wysokiego Mazowieckiego. Niemcom nie udało się przełamać polskiej obrony, więc o godz. 11 rozpoczyna się kolejny atak, tym razem wsparty ogniem artyleryjskim. Pomiędzy godz. 12 a 15 polscy żołnierze odpierają kolejne niemieckie ataki. Dopiero dwa jednoczesne ataki Niemców po godz. 15 zdecydowały o wyniku bitwy. Jedynie dzięki baterii dowodzonej przez kpt. Bronisława Przyłuskiego z 14. Dywizjonu Artylerii Konnej, która zniszczyła 3 niemieckie czołgi, udało się uratować pułk przed całkowitą zagładą. Wieczorem oszacowano straty. W bitwie pod Domanowem zginęło około 140 żołnierzy i oficerów. Z powodu strat zreorganizowano pułk. Z czterech szwadronów utworzono trzy. W bitwie pod Domanowem zginął między innymi por. Izydor Kołakowski, dowódca szwadronu. Jego imię nosi miejscowa szkoła podstawowa.
I właśnie w tej szkole 13 września 2022 roku, Prezes Towarzystwa Przyjaciół 9 Pułku Strzelców Konnych Pan Andrzej Aleksandrowicz miał zaszczyt uczestniczyć w uroczystościach upamiętniających 83 rocznicę tych bohaterskich walk. W uroczystościach udział wzięła również między innymi kompania honorowa II batalionu 15 –tej Giżyckiej Brygady Zmechanizowanej im. Zawiszy Czarnego z Giżycka. Msza Święta w Sanktuarium w Domanowie, oraz apel pamięci wraz z salwą honorową- to był kolejny punkt przebiegu uroczystości jakie odbyły się na cmentarzu parafialnym przy grobie poległych żołnierzy 9 PSK. Po powrocie na plac szkolny zebrani obejrzeli sprzęt i musztrę wojskową oraz skosztowali grochówki i bigosu z kuchni polowej.

 

Powrót

78 rocznica bitwy 9 Pułku Strzelców Konnych AK w rejonie Osowe Grzędy – 08.09.2022

Jak co roku od wielu już lat, 8 września niedaleko Leśniczówki Grzędy , pod pomnikiem poświęconym poległym w tej pamiętnej bitwie, spotykają się ludzie którzy chcą uczcić pamięć bohaterskich żołnierzy 9 PSK AK walczących we wrześniu 1944 roku o ten skrawek podlaskiej ziemi. Oprócz przedstawicieli władz samorządowych różnych szczebli, posłów i reprezentantów organizacji kombatanckich, na uroczystości tej można było dostrzec licznie zgromadzoną młodzież oraz mieszkańców okolicznych miejscowości. W tym roku po raz pierwszy w uroczystościach udział wzięli przedstawiciele Armii Amerykańskiej. Nie zabrakło również członków rodzin poległych w bitwie partyzantów. Uroczystość rozpoczęła się Polową Mszą Świętą Następnie odśpiewano wspólnie Mazurka Dąbrowskiego. Po wystąpieniach zaproszonych gości, rozległy się dźwięki werbla i rozpoczął się Apel Pamięci zakończony salwą honorowa oddaną przez Kompanię Honorową 15 Giżyckiej Brygady Zmechanizowanej im. Zawiszy Czarnego. Na koniec jako wyraz wdzięczności i pamięci o walczących i poległych tam żołnierzy okupacyjnego podziemia, złożono pod pomnikiem wieńce i wiązanki kwiatów.
CZEŚĆ ICH PAMIĘCI
Jednym z współorganizatorów tych uroczystości było Towarzystwo Przyjaciół 9 Pułku Strzelców Konnych w Grajewie a historyczny poczet sztandarowy 9 PSK wystawili członkowie naszej Grupy Rekonstrukcji Historycznej .

Powrót

Konkurs fotograficzny „PER GRAJEWO AD ASTRA” – 23.09.2022

Dzięki przychylności właścicielki restauracji „Piecuch Retro” w Grajewie, w dniu 23.09.2022 odbyło się podsumowanie połączone z wręczeniem nagród i upominków uczestnikom 2 edycji Konkursu.

Mamy nadzieję, że wśród dekoracji „Piecucha”, która idealnie pasowała do Uroczystości, miło i rodzinnie udało się wszystkim spędzić piątkowy wieczór.

Z prac nadesłanych na Konkurs został przygotowany kalendarz na rok 2023, który obecnie trafił do drukarni. Jak wszystko się uda, będzie on dostępny od października.

Do zobaczenia za rok.

(Zdjęcia z uroczystości dzięki uprzejmości pana Andrzeja Wieszczyckiego)

Powrót

Na Straży Niepodległej- Bielsk Podlaski – 28.08.2022

Koniec sierpnia zastał nas w malowniczym parku Aleksandra Jagiellończyka w Bielsku Podlaskim. Po raz kolejny na zaproszenie organizatorów V Pikniku Militarnego ,,Na Straży Niepodległej” , mieliśmy okazję zaprezentować stoisko opowiadające historię naszego 9 pułku strzelców konnych stacjonującego w przedwojennym Grajewie. Obok stoisk innych grup rekonstrukcyjnych, służb mundurowych i grup strzeleckich mogliśmy przedstawić umundurowanie i uzbrojenie strzelca konnego w okresie II Rzeczpospolitej. Nikt nie przeszedł obojętnie obok możliwości ,,wzięcia historii do ręki”. Najmłodsi nie przegapili okazji by choć na chwilę wcielić się w żołnierza polskiego i zrobić sobie pamiątkowe zdjęcie.

Powrót

Chcesz zobaczyć stare wpisy?
Zajrzyj do ARCHIWUM